Kısa Çalışma Ödeneği

En son güncellendiği tarih: Nis 12

4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu’nda (“Kanun”) ve Kısa Çalışma ve Kısa Çalışma Ödeneği Hakkında Yönetmelik’de(“Yönetmelik”) genel ekonomik, sektörel veya bölgesel kriz ile zorlayıcı sebeplerle işyerindeki haftalık çalışma sürelerinin geçici olarak en az üçte bir oranında azaltılması veya süreklilik koşulu aranmaksızın işyerinde faaliyetin tamamen veya kısmen az dört hafta süre ile durdurulması hallerinde, işyerinde üç ayı aşmamak üzere (Cumhurbaşkanı Kararı ile 6 aya kadar uzatılabilir) sigortalılara çalışamadıkları dönem için İŞKUR tarafından gelir desteği sağlanabileceği hüküm altına alınmıştır.

Kanuna göre sigortalı sayılan kişileri hizmet akdine tabi olarak çalıştıran işveren, kısa çalışma talebini, derhal gerekçeleri ile birlikte Türkiye İş Kurumuna, varsa toplu iş sözleşmesi tarafı sendikaya bir yazı ile bildirir. İşveren, kısa çalışma uygulamasını işyerinin belirli birimlerinde farklı sürelerle de uygulayabilir.

Ülkemizde ve Dünya’da görülen Coronavirüs (Covid-19) salgını sebebiyle işverenlerin “Kısa Çalışma ve Kısa Çalışma Ödeneği Hakkında Yönetmelik” kapsamında İŞKUR’a başvuru hakları doğmuştur.


A. GENEL AÇIKLAMALAR

Kısa Çalışma Kapsamında;

  • İşçilere kısa çalışma ödeneği ödenmesi,

  • Genel Sağlık Sigortası primleri ödenmesi hizmetleri sağlanmaktadır.

Kısa çalışma uygulaması bakımından “Zorlayıcı Sebepler”;

İşverenin kendi sevk ve idaresinden kaynaklanmayan, önceden kestirilemeyen, bunun sonucu olarak bertaraf edilmesine imkân bulunmayan, geçici olarak çalışma süresinin azaltılması veya faaliyetin tamamen veya kısmen durdurulması ile sonuçlanan dışsal etkilerden kaynaklanan dönemsel durumları ya da deprem, yangın, su baskını, heyelan, salgın hastalık, seferberlik gibi durumlardır.

İşyerinde Kısa Çalışma Uygulanabilmesi için;

İşverenin; genel ekonomik, sektörel, bölgesel kriz veya zorlayıcı sebeplerle iş yerindeki çalışma süresinin önemli ölçüde azaldığı veya durduğu yönünde;

  • İŞKUR’a başvuruda bulunması ve

  • İş müfettişlerince yapılan uygunluk tespiti sonucu işyerinin bu durumlardan etkilendiğinin tespit edilmesi gerekmektedir.

İşçinin Kısa Çalışma Ödeneğinden Yararlanabilmesi İçin;

  • İşverenin kısa çalışma talebinin iş müfettişlerince yapılacak inceleme sonucu uygun bulunması,

  • 30/6/2020 tarihine kadar geçerli olmak üzere, yeni koronavirüs (Covid-19) kaynaklı zorlayıcı sebep gerekçesiyle yapılan kısa çalışma başvuruları için, ek 2 nci maddenin üçüncü fıkrasında işçinin kısa çalışma ödeneğine hak kazanabilmesi için öngörülen hizmet akdinin feshi hariç işsizlik sigortası hak etme koşullarını yerine getirmesi hükmü, kısa çalışma başlama tarihinden önceki son 60 gün hizmet akdine tabi olanlardan son üç yıl içinde 450 gün sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödenmiş olması şeklinde uygulanır. Bu koşulu taşımayanlar, kısa çalışma süresini geçmemek üzere son işsizlik ödeneği hak sahipliğinden kalan süre kadar kısa çalışma ödeneğinden yararlanmaya devam eder.

  • Bu madde kapsamında kısa çalışma uygulamasından yararlanabilmek için, iş yerinde kısa çalışma uygulanan dönemde 4857 sayılı Kanunun 25 inci maddesinin birinci fıkrasının (II) numaralı bendinde yer alan sebepler hariç olmak kaydıyla işveren tarafından işçi çıkarılmaması gerekir. Bu madde kapsamında yapılan başvurular, başvuru tarihinden itibaren 60 gün içinde sonuçlandırılır. İş müfettişlerince yapılacak inceleme sonucu kısa çalışmaya katılacaklar listesinde işçinin bilgilerinin bulunması gerekmektedir.

B. GEREKLİ BELGELER

1) Kısa Çalışma Uygulanacak İşçi Listesi,

2) Uygunluk Tespiti Yapılması Amacıyla Talep Edilen ve İşveren veya Yasal Vekilince Onaylı Başlıca Bilgi ve Belgeler: (İşverenin tercihi doğrultusunda, başvuru esnasında teslim edilebileceği gibi, uygunluk tespiti esnasında da Bakanlık İş Müfettişine teslim edilebilir. Başvuru esnasında belgelerin teslim edilmesi, sürecin etkin ve verimli işlemesini kolaylaştıracaktır.)

  • İşverenin kısa çalışma talebine ilişkin gerekçeli ve yazılı beyanı,

  • Ücret bordroları,

  • İşçi ücretlerinin ve bununla ilgili sigorta primi ve vergi kesintilerinin ödendiğini gösteren kayıtlar,

  • Kısa çalışma uygulanan/talep edilen döneme ait çalışma sürelerini gösteren ve işçi imzalarını içeren belgeler (puantaj kayıtları, işçi takibinin yapıldığı elektronik dökümler vb.),

  • Cari yıl ve bir önceki yıla ait; geçici gelir beyannameleri ile tasdikli mali tabloların kayıtları, üretimde meydana gelen artış ve azalış miktarlarını gösteren belgeler veya aynı döneme ait söz konusu bilgileri içerir nitelikte düzenlenmiş tasdikli bir mali analiz raporu,

  • Alınan ve iptal edilen siparişlere ve sözleşmelere ilişkin belgeler,

  • Varsa faaliyetin kısmen ya da tamamen durduğuna ilişkin belgeler,

  • Varsa iş yerindeki toplu iş sözleşmesi tarafı sendika ile kısa çalışma uygulanmasına ilişkin düzenlenmiş protokol,

  • Varsa yangın, deprem, sel, su baskını, salgın hastalıklar gibi mücbir sebeplerin varlığını gösteren belgeler,

  • Varsa konuya ilişkin diğer belgeler.

C. ÖNEMLİ NOTLAR

1) Kısa çalışma ödeneği işyerinedeki tüm veya bir kısım personel için uygulanabilir.


2) İşyeri külliyen kapatılabileceği gibi çalışma gün veya saatleri bir kısım veya tüm personel için kısaltılabilir. Ancak kısa çalışma ödeneğinden faydalanılabilmesi için çalışma saatlerinin en az 1 ay süreyle ve 1/3 oranında kısaltılması gerekmektedir.


3) Külliyen kapatma halinde, İŞKUR’ca sigortalılara ödenecek miktar sigortalının son 12 aylık prime esas ortalama brüt kazancının %60’ıdır. Ancak ödenecek maksimum tutarı aylık brüt asgari ücretin %150’sini geçemez.


4) Çalışma gün ve saatlerinin kısaltıldığı takdirde ise, çalıştırılan gün/saate denk gelen personel maliyetleri yine işverence, çalıştırılmayan gün/saate denk gelen maliyet ve ücretler ise İŞKUR tarafından karşılanacaktır.


5) İşveren tarafından normal faaliyete başlamaya karar verilmesi halinde durum:

· Kurum birimine,

· Varsa toplu iş sözleşmesi tarafı işçi sendikasına ve

· İşçilere altı işgünü önce yazılı olarak bildirilmelidir.


6) Kısa çalışma yapan işveren, işçilerin çalışma sürelerine ilişkin kayıtları tutmak ve istenilmesi halinde ibraz etmek zorundadır.

7) İşçinin kısa çalışma ödeneği aldığı süre için, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu gereği ödenecek sigorta primi, İşsizlik Sigortası Fonu tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna aktarılır. İşçinin kısa çalışma ödeneği aldığı süre için genel sağlık sigortası primleri ödenmektedir. Söz konusu dönemde kısa ve uzun vadeli sigorta primleri aktarılmaz.

8) Zorlayıcı sebeplerle işyerinde kısa çalışma yapılması halinde, ödemeler 4857 sayılı Kanunun 24’üncü maddesinin (III) numaralı bendinde ve 40’ıncı maddesinde öngörülen bir haftalık süreden sonra başlar. Bu bir haftalık süre içerisinde ücret (yarım ücret) ve prim yükümlülükleri işverene aittir.

9) İşyerindeki zorlayıcı sebepten dolayı işin bir haftadan fazla süreyle durması halinde bir hafta dolduktan sonra işçi haklı nedenle bildirimsiz fesih hakkını elde eder. İş Kanununun 40’ıncı maddesi uyarınca beklenmesi gereken bu bir haftalık süre içinde işveren, işçiye her gün için yarım ücret ödemek zorundadır. Bir haftalık süreden sonra işçi tarafından fesih hakkı kullanılmazsa sözleşme askıda kalmaya devam eder ve zorlayıcı neden varlığını devam ettirdiği sürece işçi haklı nedenle fesih hakkını korur.

10) Kısa çalışma ödeneğinin süresi üç ayı aşmamak kaydıyla kısa çalışma süresi kadardır ve kısa çalışma ödemeleri, hak edilen işsizlik ödeneğinden mahsup edilmektedir. Yapılan yasal düzenleme gereği işçi, işsizlik ödeneği alması durumunda gereken sürenin tamamını kullanamayacak, kısa çalışma süresi içerisinde almış olduğu ödenek dilimi bu süreden düşülecektir. Yapılan bu düzenlemeye rağmen başvuru ve onay sürecinde işçinin rızasını gerektiren bir yasal zorunluluk bulunmamaktadır. Ancak Cumhurbaşkanına bu süreyi 6 aya kadar uzatma yetkisi verilmiştir.

11) Kısa çalışma yapılan süreler için, kısa çalışmaya tabi tutulan işçiler adına SGK Aylık Prim ve Hizmet Belgesi ile eksik gün gerekçesi “18-Kısa Çalışma Ödeneği” olarak bildirilir.

12) Kısa çalışmanın günlük, haftalık veya aylık çalışma süresi içerisinde yapılacağı zaman aralığı iş yerinin gelenekleri ve işin niteliği dikkate alınarak işverence belirlenir.

13) Kısa çalışma yapan işçinin çalışılmayan hafta tatili, ulusal bayram ve genel tatil günlerine ilişkin ücret ve kısa çalışma ödeneği miktarı, kısa çalışma yapılan süreyle orantılı olarak işveren ve Kurum tarafından ödenir.


14) Bu madde kapsamında kısa çalışma uygulamasından yararlanabilmek için, iş yerinde kısa çalışma uygulanan dönemde 4857 sayılı Kanunun 25 inci maddesinin birinci fıkrasının (II) numaralı bendinde yer alan sebepler hariç olmak kaydıyla işveren tarafından işçi çıkarılmaması gerekir.

0 görüntüleme

© 2017 by Horasan Law Firm

  • Black Facebook Icon
  • Black Twitter Icon
  • Black LinkedIn Icon